Water en de Deltawet
Het CDA wil rivieren meer ruimte geven en de Deltawet als wettelijke basis nemen voor het werk aan veilige dijken en verbeterde kustwering. "De klimaatveranderingen leiden ertoe dat de normen voor bescherming tegen (zee- en rivier)water zonder extra maatregelen niet meer zullen worden gehaald." De VVD gaat in die lijn mee, wil achterstallig onderhoud wegwerken en niet bezuinigen op onderhoud van dijken en waterkeringen. Voor de PVV volstaat onderhoud aan de huidige dijken. De partij verwacht dat het geen vaart zal lopen met klimaatverandering en gaat uit van het meest gunstige scenario waarbij de zeespiegel de komende 100 jaar hooguit 18 centimeter zal stijgen.

Duurzame mobiliteit
Op het gebied van mobiliteit wil het CDA eerst de huidige infrastructuur optimaliseren vóór een verdere uitbreiding. Het openbaar vervoer moet toegankelijker en betrouwbaarder, met op bepaalde trajecten elke 10 minuten een intercity en bereikbaarheid van het OV per fiets. Daarnaast willen ze schoner rijden en duurzame mobiliteit op een technisch neutrale wijze stimuleren, waarbij de overheid een doel stelt en burgers en organisaties vrij zijn in de wijze waarop en met behulp van welke technieken ze het doel willen bereiken. De VVD wil de mobiliteit verbeteren door meer aanleg van wegen voor 500 miljoen euro per jaar extra. Het openbaar vervoer moet een goed alternatief zijn voor andere vormen van vervoer. De PVV wil meer aanleg en verbreding van wegen, met 2 miljard euro in de komende vijf jaar. Met de kilometerheffing zijn de partijen verdeeld. Het CDA heeft het over het principe van 'de gebruiker betaalt' en wil een vorm van beprijzing waarbij de gemiddelde rijder niet meer gaat betalen en waarvoor draagvlak is. De PVV en VVD willen beiden geen kilometerheffing.

Duurzame energie
Het CDA wil wat energie betreft dat de vervuiler betaalt. Eerst energie besparen, dan kijken naar duurzame energie, en kernenergie en fossiele energie als laatste opties houden. "Investeringen in afvang en opslag bieden mogelijk een oplossing voor CO2-uitstoot." Ook de VVD wil naar minder fossiele energie toe en naar hernieuwbare vormen van energie om de uitstoot van CO2 tegen te gaan. Daarbij wil ze subsidies voor specifieke technologieën afschaffen. In plaats daarvan komen er generieke regelingen die niet exploitatie subsidiëren, maar innovatie stimuleren. De overheid bepaalt de doelstelling, de markt moet deze zelf bereiken. De VVD wil een tweede kerncentrale. De PVV gaat vol voor kernenergie. "Op die manier worden we een stuk minder afhankelijk van buitenlandse energie en fossiele brandstoffen." Het geld van onrendabele windmolens moet naar kernenergie gaan, vindt de PVV.

Duurzame landbouw en voedselproductie
Het CDA wil duurzaamheid in de gehele keten van boer tot consument. "De consument moet zich bewust zijn van de impact van zijn consumptiegedrag op mens, milieu en dierenwelzijn, waar ook ter wereld." De VVD wil bij de productie van energie door de landbouw (biobrandstoffen en restverwerking) stimulerende in plaats van remmende regelgeving en startsubsidies. In de afgelopen regeerperiode stelden CDA en VVD, al dan niet met steun van de PVV, regelingen voor huisvestingseisen voor varkens, kippen en konijnen uit. De 'verrijkte kooi' wordt op verzoek van het CDA pas vanaf 2021 verboden. Op het gebied van duurzame landbouw heeft een rechts kabinet geen hulp nodig om de bio-industrie in de huidige staat door te laten gaan.

Biodiversiteit en Ecologische Hoofdstructuur
Het CDA wil functies van natuur, landbouw, water, landschap en toerisme combineren voor de Ecologische Hoofdstructuur (EHS). "Het CDA vindt het realiseren van natuurdoelen belangrijk, maar wil ook dat sociaal-economische, recreatieve activiteiten en culturele evenementen in en rond Natura 2000- en de EHS-gebieden door kunnen gaan. (...) Het platteland mag niet op slot gaan, dus praktische oplossingen binnen het beheerplan en/of met aanpassingen van begrenzingen moeten mogelijk zijn." Ook de VVD wil naar een positief natuurbeleid, met kansen "voor zowel economie als ecologie". Projecten worden geëvalueerd op kosten en baten en te dure projecten wil de VVD staken. Het aantal Natura2000-gebieden wordt, als het aan de VVD ligt, fors teruggebracht. De PVV heeft het niet over de EHS en biodiversiteit.

Ontwikkelingssamenwerking
Het CDA wil de ontwikkelingshulp op 0,7% houden. "Binnen het ontwikkelingsbudget moet een sterke focus zijn op voedselproductie, water en milieu, duurzaamheid, landbouw, biodiversiteit en duurzame energie." De VVD wil wel verder met ontwikkelingssamenwerking, maar vindt dat de steun soms meer kwaad dan goed doet, omdat het geld bij corrupte regeringen terecht komt. De VVD wil de ontwikkelingshulp terugdringen naar 0,4% van het BNP. De PVV wil geheel af van ontwikkelingshulp en wil alleen noodhulp geven.

Wat zou de rechtse coalitie gaan doen aan een duurzame toekomst?
De standpunten van de PVV in hun verkiezingsprogramma laten weten helemaal geen heil te zien in aanpassing aan of voorkoming van klimaatverandering (die volgens de PVV niet bestaat). Milieu en duurzaamheidsbeleid wordt waarschijnlijk vrijblijvend en aan de markt overgelaten. Financiële en economische belangen van conventionele groepen blijven voorop staan. Het valt te bezien wat het behoudende CDA, de marktgeoriënteerde VVD en de klimaatsceptische PVV in petto hebben voor de duurzame toekomst van Nederland.
 



De pulsvisserij (Pulskor) is een visserijtechniek die nog steeds in ontwikkeling is maar al wel enkele jaren wordt toegepast. Het prototype is geënt op de boomkorvisserij maar de wekkerkettingen zijn vervangen door elektroden dragers. Deze dragers geven pulsen af op de zeebodem waardoor een wekveld ontstaat. De vis wordt daarmee op een meer duurzame manier van en uit de bodem gejaagd waarbij sprake is van minder discards en bodemberoering (-30%) en minder ongewenste bijvangst (-50%). De energiebesparing die momenteel behaald wordt ligt rond 45%. De kwaliteit van de gevangen vis is bijzonder goed omdat de vis onder water met minder vistuig en materiaal in aanraking komt.



Alvorens de innovatieve PulsWing kan worden toegepast door een groter deel van de Nederlandse platvisvloot is aanpassing van de Europese wet- en regelgeving nodig. Vanwege een officieel EU-verbod op `elektrisch vissen' is vooralsnog sprake van slechts jaarlijkse vrijstelling voor maximaal twintig schepen totdat het nieuwe Europese visserijbeleid zal worden ingevoerd na 2012.


Oost-Europa is zwaar getroffen door overstromingen. Van Groenland is een ijsschots ter grootte van 260 vierkante kilometer afgebroken. En eerder in juli hadden we nog een nooit vertoonde windhoos in Oost-Nederland. Er gebeurt precies wat we kunnen verwachten. Er is alleen vrijwel geen journalist die de koppeling met klimaatverandering maakt. Hebben we hier een nieuw taboe?



Het is uiteraard onmogelijk om één op één een koppeling te maken tussen extreem weer en klimaatverandering. In theorie had al dit extreme weer ook kunnen gebeuren in het klimaat van dertig jaar geleden. Maar het is veel waarschijnlijker dat het allemaal wel te maken heeft met klimaatverandering. De extremen zijn helemaal in lijn met de voorspellingen: meer en zwaardere hittegolven en meer extremen in regenval en droogtes.



Het is interessant dat het KNMI de terughoudendheid van de journalistiek niet deelt. Het KNMI gaf wel aan dat het aannemelijk is dat de uitzonderlijke windhoos te maken heeft met klimaatverandering. En dat het verstandig is om in de toekomst met dergelijk ‘tropisch’ weer meer rekening mee te houden. 



Het ligt voor de hand om te denken dat de opstelling van de media te maken heeft met Climate Gate en de negatieve berichtgeving over het IPCC. Hoewel onderzoek in opdracht van de Engelse en Amerikaanse overheid heeft uitgewezen dat er geen sprake was van misleidende wetenschap en dat de kritiek op het IPCC een stormpje in een glas water was, moeten we toch vaststellen dat de journalistiek bang is geworden. Er lijkt een soort angst te zijn om er vanuit te gaan dat de hoofdstroom in de wetenschap gelijk heeft en dat het wetenschappelijk fundament van klimaatverandering welbegrepen natuurkunde is: als een deken dikker wordt, kan de warmte daaronder moeilijker weg en wordt het onder de deken warmer. 



De opstelling van de journalistiek klemt des te meer omdat we ons moeten realiseren dat de opwarming en de bijbehorende weersextremen zo’n veertig jaar achterlopen op de uitstoot. De overstromingen in Pakistan en de hittegolf in Rusland zijn niet het gevolg van onze uitstoot, maar van de uitstoot tot pakweg 1970. De meeste ellende die we hebben veroorzaakt moet nog komen. 



Mogelijk laat de journalistiek zich toch weer overtuigen dat er echt iets aan de hand is. Misschien helpt het daarbij dat 2010 naar verwachting het warmste jaar ooit wordt en dat dus het belangrijkste punt van de klimaatsceptici, dat de temperatuur op aarde niet stijgt, feitelijk onjuist blijkt. Het is simpel, maar laten we hopen dat het werkt.



Sible Schöne 


Programma Directeur 
HIER Klimaatcampagne

Op 5 augustus was Donny Mastler, een visser die ook aan boten werkt, in de haven van Dauphin Island. “Ik was er met mijn vriend Albert, en we werden allebei erg blootgesteld”, zegt hij, verwijzend naar de giftige die BP gebruikt om de olie af te breken. “We zagen allebei de grote witte bubbels op het wateroppervlak, die afkomstig zijn van afgebroken olie.”



Omdat hun ogen begonnen te tranen en ze een brand gevoel in de keel kregen, trok Albert zich terug in zijn truck en ging Mastler naar huis. “Daar gaf ik een bruin  goedje over, en ook mijn urine was bruin”, vertelt hij. “Later die avond zweette ik hevig en kreeg ik diarree. Zoiets had ik nog nooit meegemaakt.”

Corexit
BP heeft twee producten gebruikt in de Golf: Corexit 9500 en Corexit 9527, twee producten die in andere landen zoals Groot-Brittannië verboden zijn. Na de ramp werden 7,2 miljoen liter van het goedje verspreid in de Golf van Mexico. De stof komt het lichaam binnen via inademing, inslikken of contact met de huid of de ogen, met een hele waslijst van  mogelijke gevolgen: hoofdpijn, braken, diarree, buik- en borstpijn, irritatie van ogen, neus en longen, hoge bloeddruk, neurotoxische effecten, hartaandoeningen en ga zo maar door. 



Hugh Kaufman, klokkenluider bij de Amerikaanse milieudienst EPA, schrikt niet van het verhaal van Mastler en veel andere bewoners in de Golf. “We hebben dolfijnen gezien die bloeden. Mensen die in de buurt werken hebben interne bloedingen. Wat betreft de ramp met de Exxon Valdez: de meeste mensen die toen met de chemische stoffen werkten zijn nu overleden. Ze sterven gemiddeld rond een leeftijd van vijftig. Het is er gevaarlijk. Het is een... economische bescherming voor BP, geen milieubescherming voor de bevolking.”

“Draconisch experiment”
Volgens BP zijn er stalen genomen van de lucht in de getroffen gebieden. Daaruit blijkt volgens het bedrijf dat “weinig of geen mensen blootgesteld worden aan concentraties van olie of chemicaliën die de gezondheid significant schade kunnen toebrengen.”



Maar veel wetenschappers en artsen zin het daar niet mee eens. “De chemicaliën die gebruikt zijn in het draconische experiment van BP bevatten solventen die olie, vet en rubber afbreken”, zegt Riki Ott, toxicoloog en mariene bioloog. “Mensen die op zee werkten na de ramp vertelden mij dat rubberen onderdelen van hun motoren uiteenvielen en frequent vervangen moesten worden. Duikers vertelden me dat het spul zich zelfs een weg door speciale duikpakken vrat.”

“Het is dan ook niet verrassend dat de solventen berucht zijn voor hun schadelijkheid voor mensen, iets wat de medische gemeenschap al lang weet”, zegt hij. “Vooral omdat de solventen makkelijk het menselijk lichaam binnendringen.”



Ook de Amerikaanse overheid lijkt de zaak niet te vertrouwen. De strijdkrachten hebben beslist om trainingsvluchten weg te leiden van de Golf, en gezondheidsinstellingen raden hun medewerkers aan om gasmaskers te dragen op zee. Het Amerikaanse ministerie van Arbeid is alvast een studie op lange termijn gestart naar de gevolgen voor de arbeiders die meewerken aan de bestrijding van het olielek. 

Intussen blijft het nieuwsberichten regenen over de schade die de chemicaliën hebben toegebracht. Op 5 augustus spoelden in St. Joseph’s Bay honderden dode vissen en krabben aan.

Dahr Jamail